NL / EN

Body of Art is een verzamelkunstwerk van tien werken. Tien thema’s, afkomstig uit het boek Body of Art*, bieden ieder een context en richtlijn waarvan uit onderzoek wordt gedaan naar het menselijk lichaam en naar wat dit lichaam ons kan vertellen over ons mens-zijn.
* Phaidon, 2015



agenda

09 t/m 12 december
Re:Born bij Video Opera Danse festival Tunis
Tunis, Tunesië

17 januari
Re:Born bij Multiplié Dance Film Festival
Trondheim, Noorwegen
dansit.no

20 maart
Premiere Last Resistance
De Nieuwe Vorst, Tilburg
denieuwevorst.nl

14 oktober
Re:Born film & lecture bij Congres CLEVENT - 2021
Amsterdam
celevt.nl



04 december
Voorvertoning Re:Born
Cinecitta Tilburg
popupcinema.nu

20 t/m 21 december
Re:Born live
United-C, Eindhoven
unitedcowboys.net

25 januari
Re:Born live
HERA, Tilburg

21 t/m 28 februari
Re:Born, als onderdeel van FilmFest by Rogue dance
Online
roguedancers.com

28 februari
Lullaby
Theaters Tilburg
theaterstilburg.nl

04 maart
Lullaby
Antwerpen, België
madamfortuna.be

05 maart
Re:Born film
Pand-P, Eindhoven
pand-p.nl

06 maart
Re:Born, film
Film Festival, Denver, Colorado, USA
roguedancers.com

21 maart
Annemijn bij Talkshow Cement // CANCELLED
Verkadefabriek, Den Bosch
festivalcement.nl

22 maart
Lecture performance Re:Born op Moving Futures // CANCELLED
Rotterdam
movingfutures.nl

23 t/m 25 maart
Re:Born op Festival Cement // CANCELLED
Verkadefabriek, Den Bosch
festivalcement.nl

28 t/m 29 maart
Wereldpremiere: Re:Born op Cinedans // CANCELLED
EYE, Amsterdam
cinedans.nl

23 t/m 25 april
Re:Born op Moving Futures // CANCELLED
Korzo, Den Haag
movingfutures.nl

28 april
Re:Born op Moving Futures // CANCELLED
Theater Kikker, Utrecht
movingfutures.nl

14 mei
Lecture Performance Re:Born op Moving Futures // CANCELLED
Nieuwe Vorst, Tilburg
movingfutures.nl

17 mei
Lecture Performance Re:Born op Moving Futures // CANCELLED
Grand Theater, Groningen
movingfutures.nl

06 juni
Lecture Performance Re:Born op Moving Futures // CANCELLED
Podium Bloos, Breda
movingfutures.nl

14 t/m 28 juni
Re:Born op American Dance Festival
Nasher Museum of Art, USA
americandancefestival.org

18 juni
Re:Born live
Club Soda, Tilburg
shop.ikbenaanwezig.nl

05 t/m 12 juli
Re:Born op American Dance Festival
Nasher Museum of Art, USA
americandancefestival.org

09 juli
Re:Born bij Staycation van Pop Up Cinema + Q&A
De Nieuwe Vorst, Tilburg
popupcinema.nu

14 juli
Re:Born bij Staycation van Pop Up Cinema + Q&A
Natlab, Eindhoven
popupcinema.nu

15 t/m 28 juli
Re:Born op Dance Days Chania
Chania, Greece
dancedays.gr

17 juli
Re:Born live bij #zomersessies
De Nieuwe Vorst, Tilburg
denieuwevorst.nl

03 t/m 06 september
Re:Born at Bucharest International Dance Film Festival
Bucharest, Roemenië
bidff.ro

25 t/m 27 september
Re:Born bij Thessaloniki Cinedans International
Thessaloniki, Griekenland
die-wolke.org

17 t/m 25 oktober
Re:Born at San Fransisco Dance Film Festival
San Fransisco, USA
sfdancefilmfest.org

08 november
Re:Born, film
Film festival, Durham, North Carolina, USA
roguedancers.com

20 t/m 22 november
Re:Born bij Dance on Screen 2020 Graz
Graz, Oostenrijk
danceonscreen.at



nieuws

27.10.20
Re:Born geselecteerd voor Dance on Screen Festival 2020 Graz
Re:Born is geselecteerd voor de officiële selectie van het Dance on Screen Festival 2020 in Graz, Oostenrijk. Het festival vind plaats op 20,21 en 22 november 2020 in Graz.
Meer info op: www.danceonscreen.at

meer...
27.10.20

Re:Born geselecteerd voor Dance on Screen Festival 2020 Graz

Re:Born is geselecteerd voor de officiële selectie van het Dance on Screen Festival 2020 in Graz, Oostenrijk. Het festival vind plaats op 20,21 en 22 november 2020 in Graz.
Meer info op: www.danceonscreen.at



16.10.20
Re:Born genomineerd voor de jury prijs op het San Fransisco Dance Film Festival
12 Oktober kwam bij het ons nieuws binnen dat Re:Born is genomineerd voor de jury prijs van het San Fransisco Dance Film Festival. We zijn enorm vereerd en blij met deze nominatie.

meer...
16.10.20

Re:Born genomineerd voor de jury prijs op het San Fransisco Dance Film Festival

12 Oktober kwam bij het ons nieuws binnen dat Re:Born is genomineerd voor de jury prijs van het San Fransisco Dance Film Festival. We zijn enorm vereerd en blij met deze nominatie.

Het San Fransisco Dance Film Festival staat bekend als een van de meeste prestigieuze dansfilm festivals ter wereld. Geselecteerd worden was al een hele eer, genomineerd worden voor deze prijs is de kers op de taart!  

26 Oktober worden de winnaars bekend gemaakt en weten we of Re:Born prijs ook mee naar huis mag nemen. 





over

Body of Art is een meerjarig kunstproject waar vanuit tien thema’s het lichaam en de verhalen die onze lichamen rijk zijn worden onderzocht. De evenveel producties die hieruit voortkomen kunnen de vorm hebben van dans, een monoloog, installatie, film of een cross-over van uitingsvormen. De vorm ligt voorafgaand aan het onderzoek open, maar het thema wordt altijd vanuit het lichaam benaderd. Body of Art toont hoe wij vandaag de dag ons mens-zijn via ons lichaam ervaren.

Verfijnd, ontwapenend, feministisch, zelfreinigend en vertellend zijn kwalificaties gegeven aan het werk tot nu toe.

meer...

over

Body of Art is een meerjarig kunstproject waar vanuit tien thema’s het lichaam en de verhalen die onze lichamen rijk zijn worden onderzocht. De evenveel producties die hieruit voortkomen kunnen de vorm hebben van dans, een monoloog, installatie, film of een cross-over van uitingsvormen. De vorm ligt voorafgaand aan het onderzoek open, maar het thema wordt altijd vanuit het lichaam benaderd. Body of Art toont hoe wij vandaag de dag ons mens-zijn via ons lichaam ervaren.

Verfijnd, ontwapenend, feministisch, zelfreinigend en vertellend zijn kwalificaties gegeven aan het werk tot nu toe.

Het eerste werk Re:Born, een korte dansfilm over opstaan, is gecreëerd rondom het thema The Abject Body. Re:Born is een co-creatie met regisseuse Fleur Bax. De film beleefde zijn eerste voorvertoning op 4 december 2019 in Cinecitta te Tilburg in een programma van Pop Up Cinema en DansBrabant. Sindsdien is de film op meer dan 25 verschillende, gerenommeerde festivals en in negen verschillende landen te zien geweest. Bekijk de agenda voor de eerst opkomende data.  

 

Het tweede hoofdstuk van Body of Art wordt gecreëerd vanuit het hoofdstuk 'The Absent Body'. Last Resistance, een black box duet tussen het lichaam van een jonge man en de stem van een vrouw wordt in het najaar van 2020 en het voorjaar van 2021 gecreëerd. Last Resistance wordt gedanst door Blazej Jansinski en gaat in premiere op 20 maart 2021 in Theater de Nieuwe Vorst in Tilburg. 

 

Het derde hoofdstuk wordt gecreëerd vanuit het thema 'Beauty.' Annemijn gaat met zeven vrouwelijke dansers en performers werken aan de film installatie 'Woman's Work.' 

 

Het streven is om Body of Art in tien jaar te voltooien. 

 

 

 



biografie

Annemijn Rijk (1993) studeerde in 2016 af aan de Bachelor of Choreography van de Fontys Danceacademy. Met het lichaam als basis en referentiepunt voor wat ons bindt, is dans voor haar het optimale medium voor communicatie. Annemijns werk is zowel fysiek als theatraal, waardoor ze meerdere lagen aanboort.

meer...

biografie

Annemijn Rijk (1993) studeerde in 2016 af aan de Bachelor of Choreography van de Fontys Danceacademy. Met het lichaam als basis en referentiepunt voor wat ons bindt, is dans voor haar het optimale medium voor communicatie. Annemijns werk is zowel fysiek als theatraal, waardoor ze meerdere lagen aanboort.

Annemijn haar afstudeervoorstelling 'Milk & Honey' werd genomineerd voor de ITS Krisztina de Chatel Award en de Boulevard Entreeprijs. In 2017 creëerde ze de solo 'L.A.M.' die ze in 2018 voor festival Schritt_macher vermaakte naar een groepsstuk voor 24 dansers. 'Lullaby', een duet in samenwerking met Piet van Dycke speelt sinds 2018 op tal van podia en festivals door Nederland, waaronder Moving Futures en Festival Cement. Annemijn creëerde ook choreografieën voor instellingen als De Stilte, de vooropleiding dans Artez en Fontys Dance Academy. Momenteel werkt ze als choreograaf met Noord-Brabant als uitvalsbasis, is ze trajectmaker bij Makershuis Tilburg en de komende jaren de residerende maker bij het Chassé theater in Breda. Bij beide partners werkt ze aan Body of Art. 

 

 

 



contact

(email) info@bodyofart.nl
(telefoon) +31634179129
(instagram) @bodyofart.nl
(facebook) @bodyofart



111
I. The Abject Body

Re:Born

Een korte dansfilm over opstaan

Alsof het net uit de lucht ter aarde is gestort. We zien een wezen roerloos op de grond, onder het slijm en met net genoeg kracht om te ademen. De lange benen uitgestrekt, de knieën knokig. Het gezicht verborgen onder de armen, anoniem, alleen. Om te overleven ligt een ogenschijnlijk onmogelijke uitdaging in het vooruitzicht: Opstaan. 

Hoe kom je overeind als je zo hard het leven in geworpen bent? Hoe ga je verder als het leven je koud op je dak valt? Hoe sta je op als je niet weet hoe je lichaam bij elkaar te rapen? 

Re:Born gaat over een kracht die gevonden moet worden en die gevoeld moet worden in iedere vezel, de kracht die nodig is om (opnieuw) te geloven in het lichaam, die nodig is om (weer) op te staan. 

 

Re:Born is gerealiseerd in samenwerking met Fleur Bax (1997), een jonge filmmaker en regisseur die in 2020 afstudeerde aan de Hogeschool voor de kunsten Utrecht in de richting van regie en scenario. Fleur volgde tijdens haar opleiding ook lessen aan de Bezalel Academy of Arts and Design in Jeruzalem, Israël. Fleur heeft in haar tijd als student meerdere korte filmwerken gemaakt en samengewerkt met kunstenaars als componist Aura Bouw, modeontwerpster Virgina Patti en choreografe Annemijn Rijk. 

 


Genre
Dansfilm

Duur
10.24 minuten

Dans
Nicole van de Berg

Concept en choreografie
Annemijn Rijk

Regie
Fleur Bax

Director of photography
David van der Drift

Muziek
Aura Bouw

Camera assistentie
Noa Kosanović
Regie assistentie & geluid
Flip Kwakkel

Make-up artist & stillsfotografie
Sophie Gipmans

Flyer ontwerp
Loes Verstappen

Re:Born is gemaakt met financiële steun van
Makershuis Tilburg
Makersfonds Tilburg
Provincie Noord-Brabant
Prins Bernhard Cultuurfonds Noord-Brabant

En met speciale dank aan
DansBrabant


research
Tien vragen aan drie dappere vrouwen

Ter voorbereiding voor Re:Born heb ik, Annemijn Rijk, meerdere jonge vrouwen van mijn eigen leeftijd geïnterviewd die toen zij jong waren seksueel misbruik hebben ervaren. Ik heb hen niet specifiek gevraagd naar wat er destijds gebeurd is, maar juist naar de relatie die zij hadden, nog hebben of opnieuw moesten opbouwen met hun lichaam. Al deze dappere vrouwen vertelden me hoe het hun lichaam was wat ze uiteindelijk door de donkere dagen heen hielp. Ze spraken van een 'overlevingsdrang'. De één beschreef het alsof die drang als golven door haar aderen stroomden, de ander gaf aan dat het in haar borst zat en haar langzaam overeind stuwde.  

Dit beschreven overlevingsinstinct en hoe dat in het lichaam te werk gaat is uiteindelijk de voornaamste bron van inspiratie geweest voor het creëren van Re:Born. Lees de interviews met hen* hieronder.  

 

* De echte namen van deze vrouwen zijn gefingeerd  

Interview met Iris

Interview met Iris

(A) Heb je troostende herinneringen die je kort na het misbruik hebben geholpen? Dit kunnen mensen, huisdieren, situaties zijn, maar bijvoorbeeld ook iets kleins als een knuffel op het juiste moment. Zo ja, zou je die kunnen beschrijven? 

(I) Dat vind ik een lastige, ik heb het mij ouders pas heel laat verteld. Aan hen had ik destijds dus niks. Wel heb ik het mijn collega verteld, mijn situatie deed zich namelijk op het werk voor. Ik heb veel steun gehad aan de collega die me hielp. Mijn beste vriendin heb ik het als eerste verteld en zij heeft me vaak geholpen en gevraagd hoe het met me ging. Aan haar heb ik de meeste steun en troost gehad. Ik heb het bewust niet veel mensen verteld omdat ik niet zielig gevonden wilde worden. Ook wilde ik niet gesteund worden, want ik was het nog aan het ontkennen. Als het net gebeurd is, zijn mensen er mee bezig, een tijd later veel minder. De collega die ik het verteld had bleef check ups met me doen, dat was fijn. Mijn beste vriendin is mee gegaan naar de politie. Zij heeft dat gepland en me aan de hand meegenomen. Dat was concrete steun. Dat voelde goed.  

 

(A) Heb je specifieke momenten van angstige herinneringen die voort kwamen uit je ervaringen? Zo ja, zou je er een kunnen beschrijven? 

(I) Omdat het een collega van me was, was ik er in het begin heel bang voor dat ik nog met hem moest werken of dat ik hem onverwachts tegen zou komen. We hadden dezelfde functie, maar hij had extra taken waardoor hij vrij rondes liep door de stad en op alle afdelingen kon komen. Hij had nog steeds toegang tot mij. Hij reed in een witte auto. Ik wist het merk niet, alleen dat hij klein en wit was, dus was ik bang voor alle witte auto’s. Laatst nog, was ik met mijn nieuwe vriend en schoonouders uit eten en toen dacht ik dat ik hem tegen kwam, dat hij het restaurant binnen stapte. Het bleek iemand totaal anders te zijn, maar toen was mijn hele avond meteen verpest. Onrust of spanning voel ik in mijn voorhoofd. daar bundelt het zich. Ik ga liever niet alleen naar de stad. Ik heb het idee dat ik heel de tijd moet omkijken. Als ik met iemand anders ben heb ik daar minder last van. Dan voel ik me veiliger.  

 

(A) Waar in je lichaam voel je de pijn, angst, schaamte die gerelateerd is aan je ervaringen? En waar voel je de kracht die nodig had voor het verwerkingsproces? 

(I) In het begin zat die pijn, die negatieve emoties, in mijn onderbuik. Ik kan het moeilijk duiden, weet het niet precies, maar in mijn borst en in mijn schouders zit de kracht. Sinds het beter met me gaat, loop ik een stuk rechter op. Mijn borstkas duwt me omhoog en het voelt alsof die kracht vanuit mijn borst door stroomt naar de rest van mijn lichaam. Het laat zich moeilijk omschrijven. Het komt van binnen uit, niet van buiten af.  

 

(A) Draag je je ervaring(en) nog met je mee en omarm je het? Of heb je het achter je gelaten en zit het niet meer in je lijf? 

(I) Het wisselt een beetje en het ligt er aan hoe ik me voel. Voor mij is het nog redelijk recent, daardoor voelt het alsof ik het soms met me en draag en soms niet. In het begin droeg ik het altijd met me mee en accepteerde ik het gevoel niet. Nu lukt me dat beter, maar nog niet volledig. Ik heb het al meer achter me gelaten, maar kan het nog niet helemaal omarmen en accepteren. Ik denk dat ik het in de toekomst met me mee zal blijven dragen, en het zal accepteren. Ik kan het niet uit schudden. Zelf ben ik sociaal werker en ik denk niet dat therapie me zou helpen. Het zou zelfs het tegenovergestelde effect hebben. Later als ik het toch nodig blijk te hebben, wil ik misschien nog in therapie, maar nu niet.  

 

(A) Hoe voelt de kracht die je nodig had tijdens het verwerkingsproces/herstel aan in je lijf? Zacht, golvend, hard, krachtig, gebundeld?
 

(I) Het voelt wel krachtig en ik voel me weer meer zelfverzekerd. Het is aanwezig, maar het is moeilijk te omschrijven, alsof er een zee door me stroomt. Vanuit mijn borst golft de kracht het door naar de rest van mijn lijf.  

 

(A) Wat voel je als je naar je eigen lichaam kijkt?
 

(I) Dat is lastig. Ik kijk er niet echt vaak meer naar. Ik kijk niet meer naar mezelf om de confrontatie uit de weg te gaan. Ik heb moeite mezelf aan te kijken in de spiegel. Het is niet zo dat ik de spiegel in kijk en dat ik denk ‘ik zie er goed uit.’ Ik mis dat wel, vroeger deed ik dat veel. Maar nu check ik alleen of ik er toonbaar uit zie. Ik had voor mijn misbruik ervaring een slecht zelfbeeld en ik heb hard gewerkt om dat te verbeteren. Maar mijn zelfbeeld is door mijn ervaring weer de grond in getrapt.  

Als ik naar mezelf kijk, hoor ik steeds die man in mijn achterhoofd. Dat is te confronterend voor me, dan kan ik beter niet in de spiegel kijken. Die stem herhaalt zich in mijn hoofd. Als ik naar de sportschool ga en ik doe een bewegingsles mee, is dat altijd in een zaal met spiegels. Ik ga dan achteraan staan, zodat ik mezelf niet hoef te zien.  

 

(A) Als je denkt aan jouw ervaring(en), is het dan een (mentale) gedachte die je met je meedraagt of een (fysieke) last/baggage? (Met andere woorden: Zit de herinnering aan jouw ervaring voornamelijk in je hoofd of in je lichaam genesteld?) 

(I) 

Oh, dat is een moeilijke vraag, ik denk dat het allebei is. Als ik er onbewust aan terug denk, dan overdenk ik het. Maar dan herbeleef ik het vanzelf en dan voel ik het ook lichamelijk. Ik voel meteen die handen overal. Op mijn onderbuik, mijn rug, mijn borsten. Dat je je lijf voelt, maakt dat je het iedere keer opnieuw beleeft. Die herbeleving is makkelijk te triggeren: Een hand op mij schouder is genoeg. Laatst vroeg een cliënt me iets en daar reageerde ik best fel op. "Wat is er met jou aan de hand?" Vragen mensen dan. Een fysieke herinnering maakt de herbeleving extra sterk, en zorgt dat ik me vies en schuldig voel na afloop. 

 

(A) Is er een metafoor die je kan bedenken die jouw herstel kan duiden? 

(I) 

Ik heb vroeger eens een film gezien waarbij er een vogeltje in een nest zat. Alle andere vogeltjes vlogen uit, maar dat vogeltje bleef alleen achter. Hij moest alleen leren vliegen, maar durfde dat niet. Hij viel telkens uit de boom, maar bleef het proberen. Dan klom hij de boom weer in en probeerde het nog een keer. Uiteindelijk lukt het hem. Vloog hij.
Als ik over die andere vogeltjes nadenk, dan denk ik: "Jongens, kom even helpen." Ik wilde wel hulp, maar wist niet welke hulp ik nodig had. Wel wist ik dat ik geen hulp wilde van mensen die dichtbij me stonden. Er zit voor mij minder emotie bij als ik er over praat met iemand die ik niet ken. Toen ik het uiteindelijk mijn ouders vertelde, reageerden die emotioneel heel heftig. Mijn vader was heel boos en zei dat hij de dader iets aan wilde doen. Voor mij was dat vreselijk. Ik wilde het het liefst gewoon mededelen, en het er daarna niet meer over hebben.
Ik ben naar de politie geweest, maar heb uiteindelijk besloten geen aangifte te doen. De politie stelde bij mijn aangifte heel kritische vragen, omdat een advocaat dat ook zou kunnen doen. Ze vroegen waarom ik geen weerstand bood. Ze lieten me screenshots zien van beveiligingscamera’s, maar op die beelden kun je niet zien hoe hij me bedreigde. Hoe hij zei wat hij me aan zou doen als ik niet met hem mee zou gaan. Ik ben klein en tenger, die man was groot en breed. Verzetten had geen zin. Uiteindelijk is er alleen een melding gemaakt. Op mijn werk heeft hij een officiële waarschuwing gekregen, maar ben ik uiteindelijk ontslagen. Mijn toenmalig directeur geloofde me wel, maar deed beloftes die hij niet waar kon maken. Omdat ze hem juridisch gezien niet konden ontslaan en de situatie niet verantwoord was, moest ik uiteindelijk weg. Het heeft 4 maanden geduurd voordat er een officiële waarschuwing kwam. Kosten die ik destijds heb gemaakt vanwege het inzetten van een mediator mocht ik op hen verhalen. Ik heb 5 maanden moeten wachten tot ik mijn geld uiteindelijk terug kreeg. Dat maakte dat ik me niet serieus genomen voelde en het niet goed kon afsluiten. Er stond letterlijk nog een rekening open.
 

 

(A) Wat ben je gaan ontwikkelen? Waar ben je extra goed in omdat je een dubbel bewustzijn hebt ontwikkeld? 

(I) Ik heb snel de intenties van iemand door. Op veel mensen kwam ik naïef over. Maar wat er gebeurde komt niet door naïviteit. Ik werkte bij een hulporganisatie, je gaat er vanuit dat je je collega’s kan vertrouwen. Inmiddels ben ik minder naïef, en meer oplettend. Of dat positief of negatief is? Allebei denk ik. Ik ervaar het nu als positief. Bij sommige mensen let ik nu wat beter op, houd ik afstand. Vooral bij mannen. Ik ben op mijn hoede als ze toenadering zoeken. Bij vrouwen ben ik minder bang, maar houd ik ook afstand. Ik heb gemerkt dat vrouwen snel hun oordeel klaar hebben, achterbaks kunnen zijn. Op mijn werk werd er over me geroddeld. Mensen wilden precies weten wat er gebeurd was. Er kwamen opmerkingen als ‘ze zal het wel uitgelokt hebben’ en ‘ze wilde gewoon aandacht.’ Dat waren eigenlijk altijd mannen.  

 

Ik vond het spannend om na mijn ervaring weer te gaan daten, omdat ik niet wist hoe mannen er op zouden reageren. Mijn nieuwe vriend heb ik uiteindelijk verteld wat er gebeurd is en dat ik grenzen heb die hij moet accepteren. Hij schrok, maar accepteerde het meteen. Ik was bang dat hij mij een afgelikte boterham zou vinden, maar dat was gelukkig niet zo. Als ik een slechte dag heb, begrijpt hij dat hij me niet moet aanraken.  

 

Als ik later een dochter zou krijgen, zou ik haar mee geven dat ze niet te naïef moet zijn. Dat ze moet opletten. Vooral bij mensen die je vertrouwt. In de meeste gevallen zijn het toch bekenden die dader worden, niet de enge man in de bosjes. Als ik een zoon zou krijgen, zou ik hem mee geven dat nee ook echt nee betekent. Dat hij grenzen moet respecteren. Dat zou voor mij echt een basisprincipe zijn wat ik mee geef in de opvoeding.  

 

(A) Hoe zou je willen dat mensen hadden gereageerd wanneer je het hen verteld had? 

(I) In ieder geval niet ontkennend. Ik heb vaak het idee gehad dat ik moest bewijzen dat het gebeurd was. Ik zou het prettig hebben gevonden als mensen zouden zeggen dat ze het fijn vonden dat ik het verteld had. Begrip tonen. Ik vind het vervelend als mensen naar details vragen. "Wat is er nou precies gebeurd?" Daar haalde ik ook uit dat mensen me niet geloofden. ‘Wat wil je nou horen?’ denk ik dan. Achteraf gezien ben ik er te makkelijk mee om gegaan, had ik meer op mijn strepen moeten gaan staan. Dat heb ik nu geleerd. 

Interview met Marthe

Interview met Marthe

(A) Heb je troostende herinneringen die je kort na het misbruik hebben geholpen? Dit kunnen mensen, huisdieren, situaties zijn, maar bijvoorbeeld ook iets kleins als een knuffel op het juiste moment. Zo ja, zou je die kunnen beschrijven? 

(M) Het gaf mij veel troost toen ik de ervaringsverhalen van lotgenoten hoorde. Ik was niet meer alleen. Ook haalde ik veel troost uit hardlopen, dat maakte dat ik me weer even helemaal in controle voelde. Ook vond ik het fijn dat anderen uit mijn omgeving naar mij wilden luisteren.  

 

(A) Heb je specifieke momenten van angstige herinneringen die voort kwamen uit je ervaringen? Zo ja, zou je er een kunnen beschrijven? 

(M) Ik heb angstige herinneringen over gehouden aan het feit dat ik helemaal geen controle had. Het is voor mij het engste dat mij ooit is overkomen, ik was volledig aan zijn genade overgelaten. De verkrachting vond plaats tijdens het stappen, dus ook daar heb ik slechte herinneringen aan. Het zien van zijn gezicht is voor mij de meest angstige herinnering. Ook het sporenonderzoek naderhand was erg vervelend. Ik heb er nare herinneringen aan overgehouden. In het verleden kwamen deze herinneringen vaak s’nachts naar boven. Ik had nachtmerries en werd in paniek wakker.  

 

(A) Als je je verwerkingsproces zou moeten tekenen, hoe zou het er dan uit zien? 

(M) Het is een tekening van mijzelf die haarzelf een knuffel geeft. Anderen staan er omheen, allemaal met een troostende hand op mijn schouder. Het verwerkingsproces zou ik tekenen als een op en neer gaande lijn met pieken en dalen. 

 

(A) Waar in je lichaam voel je de pijn, angst, schaamte die gerelateerd is aan je ervaringen? En waar voel je de kracht die nodig had voor het verwerkingsproces? 

(M) Mijn vagina en anus waren oorlogsgebieden geworden. Ik kon er niet naar kijken, laat staan aanraken. Ik had vaak pijn die volgens hulpverleners psychosomatisch was. Volgens hen was die pijn niet echt en zat het allemaal in mijn hoofd.  

 

(A) Draag je je ervaring(en) nog met je mee en omarm je het? Of heb je het achter je gelaten en zit het niet meer in je lijf? 

(M) Ik draag mijn ervaring met me mee en omarm het. Soms weegt het heel zwaar, soms is het licht en voelt het prima aan. Het verscheelt van dag tot dag.  

 

(A) Hoe voelt de kracht die je nodig had tijdens het verwerkingsproces/ herstel aan in je lijf? Zacht, golvend, hard, krachtig, gebundeld? 

(M) Die kracht is een soort innerlijke gloed van zelfliefde. In het begin was het erg krachtig en duwde het mij als een soort wind vooruit. Vervolgens werd het steeds zachter en was ik liever voor mezelf. Ik heb die kracht ervaren als een soort oerdrift om er weer bovenop te komen.  

 

(A) Wat voel je als je naar je eigen lichaam kijkt? 

(M) Ik voel me nu erg tevreden. Ik ben trots op mijn lichaam. Ik heb enkele littekens van de automutilatie die begon als gevolg van mijn verkrachting, maar ook die horen bij mij. Ze zijn het bewijs voor de harde strijd die ik heb geleverd om weer mezelf te worden.  

 

(A) Als je denkt aan jouw ervaring(en), is het dan een (mentale) gedachte die je met je mee draagt of een (fysieke) last/baggage? (Met andere woorden: Zit de herinnering aan jouw ervaring voornamelijk in je hoofd of in je lichaam genesteld?) 

(M) Het zit nu voornamelijk in mijn hoofd. Het nare gevoel in mijn lichaam is weg. Wel heb ik het idee dat ik door wat ik heb meegemaakt zowel mentaal als fysiek sterker ben geworden.  

 

(A) Is er een metafoor die je kan bedenken die jouw herstel kan duiden? 

(M) Een gedicht dat mij erg doet denken aan mijn herstel is ‘Dust if you must.’ Ik kon in het begin namelijk alleen maar in bed liggen en niks doen. Mijn leven ging aan mij voorbij. Pas later vond ik weer de zin en energie om te leven.  

 

Dust if you must, but wouldn't it be better 

To paint a picture, or write a letter, 

Bake a cake, or plant a seed; 

Ponder the difference between want and need? 

 

Dust if you must, but there's not much time, 

With rivers to swim, and mountains to climb; 

Music to hear, and books to read; 

Friends to cherish, and life to lead. 

 

Dust if you must, but the world's out there 

With the sun in your eyes, and the wind in your hair; 

A flutter of snow, a shower of rain, 

This day will not come around again. 

 

Dust if you must, but bear in mind, 

Old age will come and it's not kind. 

And when you go (and go you must) 

You, yourself, will make more dust. 

 

by Rose Milligan 

 

Een ander gedicht die mij eraan doet denken is het onderstaande. Het herinnert met er aan dat ik geen slachtoffer ben maar een overlever.  

 

Do not stand at my grave and weep  

I am not there. I do not sleep.  

I am a thousand winds that blow.  

I am the diamond glints on snow.  

I am the sunlight on ripened grain.  

I am the gentle autumn rain.  

When you awaken in the morning's hush  

I am the swift uplifting rush  

Of quiet birds in circled flight.  

I am the soft stars that shine at night.  

Do not stand at my grave and cry;  

I am not there. I did not die.  

 

by Mary Elizabeth Frye 

 

(A) Wat ben je gaan ontwikkelen? Waar ben je extra goed in omdat je een dubbel bewustzijn hebt ontwikkeld?  

(M) Ik ben beter op mijn grenzen gaan letten en laat niet zomaar meer over me heen lopen. Soms bijt ik misschien iets te hard van me af, maar dat is de drang die ik voel om mezelf te beschermen. Ook ken ik nu mijn eigen kracht veel beter. Ik ben begonnen met hardlopen om mijn ervaring te verwerken en loop tegenwoordig marathons. Dit heeft me erg geholpen, want ik was door het hardlopen weer samen aan het werken met mijn lichaam in plaats van dat ik er tegen vocht. Ook leerde ik hierdoor weer naar mijn lichaam te luisteren. Ik kon al mijn emoties erin kwijt. Hardlopen is iets ontzettend moois wat ik aan mijn herstel heb overgehouden.  

 

Interview met Elif

Interview met Elif

(A) Heb je troostende herinneringen die je kort na het misbruik hebben geholpen? Dit kunnen mensen, huisdieren, situaties zijn, maar bijvoorbeeld ook iets kleins als een knuffel op het juiste moment. Zo ja, zou je die kunnen beschrijven? 

(E) 

Ik was nog een kind toen het gebeurde en ik heb aan die tijd geen specifieke troostende herinneringen. Ik heb het toen niemand verteld, dus er was ook niemand die me kon helpen. Ik was vooral opgelucht toen het voorbij was. Pas later, toen ik een jaar of 15 was, was er een klasgenootje die tijdens een schoolreisje vertelde over hoe haar stiefvader haar misbruikt had. Ik ben toen op een rustig moment naar haar toegegaan en verteld dat ik haar begreep en ik heb verteld dat ik iets soort gelijks mee had gemaakt. Het hielp me om te weten dat ik niet de enige was die slachtoffer was van misbruik. Ik voelde me toen minder alleen in mijn verdriet.  

 

(A) Heb je specifieke momenten van angstige herinneringen die voort kwamen uit je ervaringen? Zo ja, zou je er een kunnen beschrijven? 

 

(E) Ja, ik was iedere keer als hij langs zou komen weer bang. Ik ben misbruikt door mijn oppas, dus ik had zelf niks te zeggen over wanneer hij langs zou komen. Ik probeerde het moment dat hij mij naar bed zou brengen altijd zo lang mogelijk uit te stellen. Dan rende ik door het huis of ging ik op de grond liggen en probeerde ik mezelf zwaar te maken. Maar ik was 6 of 7 jaar, hij rond de 18, ik had geen schijn van kans. Dat onmachtige gevoel maakte me heel erg bang. Nog altijd vind ik het moeilijk om geen controle over situaties te hebben. Ik ben dan geneigd dat te compenseren op een andere situatie, zoals bijvoorbeeld mijn eetpatroon. Ik heb tijden gekend dat ik al mijn voeding bijhield en probeerde zo min mogelijk te eten. Controle te hebben over mijn lijf. 

 

(A)Waar in je lichaam voel je de pijn, angst, schaamte die gerelateerd is aan je ervaringen? En waar voel je de kracht die nodig had voor het verwerkingsproces?  

(E) 

De schaamte zit in mijn onderbuik. Het verstopt zich diep tussen mijn ingewanden en bloedvaten. Ik laat het vrijwel nooit naar buiten, maar als mannen toenadering zoeken neemt het mijn hele lichaam over, als een soort schimmel. Dat word ik koud en blokkeer ik. Ik vind het heel moeilijk om mensen fysiek toe te laten, behalve als ik weet dat er geen gevoelens bij komen kijken of wanneer het zonder seksuele intenties is.  

 

(A) Draag je je ervaring(en) nog met je mee en omarm je het? Of heb je het achter je gelaten en zit het niet meer in je lijf? 

 

(E) Ik draag het met me mee en ik denk dat ik het bijna helemaal omarmd heb. Dat ik mezelf met de situatie zoals hij is bijna volledig geaccepteerd heb. Ook al kon ik zelf niks aan de situatie doen, toch schaam ik me er voor. Ik durf er alleen over te praten met mensen die ik echt vertrouw.  

 

(A) Hoe voelt de kracht die je nodig had tijdens het verwerkingsproces/ herstel aan in je lijf? Zacht, golvend, hard, krachtig, gebundeld? 

 

(E) Het laat zich het beste beschrijven als een oerkracht. Pure overlevingsdrang. In die zin is het niet zacht, maar het voelt voor mij alsof die kracht zichzelf precies goed wist te doseren. Alsof het iets was wat sterker en slimmer was dan ik. Het hield me op de been en heeft me keer op keer, beetje bij beetje weer een stapje verder in mijn herstel gebracht. Ik link het het meest aan de natuur, aan energie. Zoals zonnestralen en stromend water. Elementen die ons dienen en ons vooruit helpen. Die kracht leeft in mij, ik heb er een grote dosis van meegekregen. Soms zit het gebald in mijn vuisten, soms pompt het door mijn aderen en soms golft het rustig via mijn ruggenwervel naar mijn tenen.  

 

(A) Wat voel je als je naar je eigen lichaam kijkt? 

 

(E) Ik voel trots. Trots op dit lichaam dat ik zelf weer opgebouwd heb. Dat ik mijn spieren goed ken, dat mijn huid straalt en dat het een mooi, vrouwelijk lichaam is. Niemand die ik niet vertrouw mag mijn lichaam aanraken. Ik haat het als mensen te dichtbij staan. Ik wil het alleen delen met de mensen die ik lief heb, die aan mij hebben bewezen dat ze mijn meest dierbare bezit, mijn lichaam, niet zullen beschadigen.  

 

(A)Als je denkt aan jouw ervaring(en), is het dan een (mentale) gedachte die je met je meedraagt of een (fysieke) last/baggage? (Met andere woorden: Zit de herinnering aan jouw ervaring voornamelijk in je hoofd of in je lichaam genesteld?) 

(E) 

Voor mij zit mijn ervaring zowel in mijn hoofd als in mijn lijf. Ik kan blokkeren als iemand me te veel of te snel aanraakt. Dat is een fysieke reactie. In mijn hoofd gaat het dan heel snel, ben ik bang voor wat eventueel zou kunnen gebeuren. Ik wil dan het liefst heel hard wegrennen en die persoon nooit meer te hoeven zien, omdat ik geen uitleg wil geven waar die blokkade vandaan komt. Maar dat kan natuurlijk niet, dus moet ik netjes proberen aan te geven dat mijn fysieke grenzen wat strakker zijn dan bij de meeste mensen. Omdat ik daar nogal tegen op zie vermijd ik vaak situaties waarin dat soort contact kan voorkomen. Ik ben niet iemand die vaak relaties heeft. Als ik nadenk over de situatie kan ik heel veel onmacht voelen. Onmacht en verslagenheid, omdat ik weet dat ik niks meer kan veranderen aan hoe de situatie toen was. ‘Wat als ik dit..’ of ‘had ik maar dat..’ Wel kan ik als ik er over nadenk mezelf uitleggen dat ik niks verkeerd heb gedaan. Toch ben ik niet iemand die altijd lacht. 

 

(A)Is er een metafoor die je kan bedenken die jouw herstel kan duiden? 
 

(E) Ik zie veel metaforen in de natuur: Een boom die zijn bladeren verliest en langzaam weer opbloeit, een bevroren meer dat langzaam ontdooid, dieren die in winterslaap gaan en in het voorjaar pas weer wakker worden. Vooral tijd is in mijn herstel een belangrijke factor geweest. Ik heb er ongeveer 15 tot 20 jaar over gedaan totdat ik mijn lichaam weer míjn eigen lichaam kon noemen. Het is een intensief en lang proces geweest met pieken en dalen waar ik me soms meer en soms minder bewust van ben geweest. 

 

(A) Wat ben je gaan ontwikkelen? Waar ben je extra goed in omdat je een dubbel bewustzijn hebt ontwikkeld?  

(E) 

Ik heb geleerd om opnieuw mijn lichaam te omarmen. Ik denk dat ik vanuit het hechte contact met mijn lijf heb geleerd hoe ik voor mijn lichaam moet zorgen en hoe ik het het beste in kan zetten, in bijvoorbeeld mijn werk als kunstenaar. Ook ben ik heel voorzichtig met het toelaten van anderen in mijn leven en kan ik anderen mensen snel ‘lezen’. 

 

Moodboard
111
II. The Absent Body

Last Resistance

Duet tussen stem en lichaam

Last Resistance is een duet tussen het om zich heen grijpende lichaam van een jonge man en de heldere, warme stem van de berichten die hij afspeelt, opnieuw en opnieuw en opnieuw. Vasthoudend aan dat wat hij nog heeft, in een wanhopige poging om van de stem te horen hoe het nu verder moet, hoe het koude zweet op zijn lichaam te dragen zonder haar. 

Last Resistance ontvouwt zich fragmentarisch, als een koortsdroom. De exacte tijdlijn van gebeurtenissen, relaties en consequenties wordt niet weergegeven. Dat wat er is gebeurd is onbepaald, maar dat wat het met het lichaam doet is onvermijdelijk. De lange, lenige en tegelijkertijd broze ledematen van Blazej Janinski kroppen op, verzamelen spanning en grijpen gretig in elkaar, op zoek naar controle. Om vervolgens weer, op de meest onmogelijke momenten uiteen te spatten, rond te zwaaien als ongeleide projectielen, op zoek naar hoop en verlossing, naar adem, naar ruimte, naar licht of verlichting. 

 

“Nobody really tells you this, but sometimes, the healing hurts more than the wound. Yet I want you to know darling, that a healed person can love you to death and never speak to you again. I need you to understand that.”

Last Resistance gaat 20 maart 2021 in premiere in theater De Nieuwe Vorst, Tilburg.  


Genre
Black box

Concept, tekst & choreografie
Annemijn Rijk

Dans
Blazej Jansinski

Stem
Tessa Stephenson

Tekst editor
Anna van der Kruis
Muziek
Aura Bouw

Productie
Makershuis Tilburg, Chassé Theater Breda

Vormgeving
Loes Verstappen


research

Last Resistance key terms: coping mechanisms, dissociation, knots, addiction, escapism, hope, rock bottom, blood, hope, violence, relief, release, hope, hope, hope. 

In the bleak mid-winter

In the bleak mid-winter 

Frosty wind made moan; 

Earth stood hard as iron 

Water like a stone 

Snow had fallen, snow on snow 

Snow on snow 

In the bleak mid-winter 

Long ago 

 

 

What can I give him 

Poor as I am? - 

If I were a shepherd 

I would bring him a lamb; 

If I were a wise man 

I would do my part, - 

Yet what can I give him 

 

Give my heart 

 

“When we are ashamed we can’t tell our stories, and our stories are the foundation of our existence.”

- Andrew Solomon

“The need to be seen, and the complete horror of being seen.”

- Fleabag, Phoebe Waller-Bridge

“On the surface it might look like that on the day we met, you made a mistake.”
“You stole something, your parents labeled you a little, eight year old thief. But it wasn’t a mistake at all, underneath the surface that delicate act of transgression was actually a well considered solution for some of your other problems.
Just like me coming into your life is not something you should see as a problem, it was a solution. It is quite fucking beautiful actually, the creativity, the imagination through which your survival instinct manifested itself. Not all child soldiers live in war zones, you know.”

“Looking back on it, you were probably already too invisible to the people around you for them to recognize your behavior as such. Survival of the fittest. Like what they said on National Geographic. The man with the slow talking voice. He called a snow leopard a ghost cat. Ghost cat. Because snow leopards hardly ever let themselves be seen. Beautiful things don’t ask for attention.”

- A paragraph that didn't make it into the final edit
111
III. Beauty

Woman's Work

Calling a woman a muze is a way to make women passive

Reclaim ownership of the gaze. Undermine the representation of women as beautiful objects created by male artists and enjoyed by male viewers. Use the body to challenge patriarchy and introduce the female gaze. 

 

 

Womans' Work is de werktitel voor het derde hoofdstuk van Body of Art. Voor Woman's Work gaat Annemijn werken met zeven vrouwelijke performers en dansers aan een filminstallatie. 

 

"And at a certain point, beauty becomes interchangeable with the truth. And it's in these moments, that you really start to understand the life you're living."

"Representation of (bodily) beauty today has, like human society itself, become inclusive. Rather than a hollowed arena that mirrors specific cultural ideas, it has become a stage for powerful social critique."

– Phaidon, 2015

Genre
Film installation

Concept & Choreografie
Annemijn Rijk

Dans
Pauline Roelants, Nicole van den Berg en anderen (casting in progress)

Productie
Makershuis Tilburg, Chassé Theater Breda


research
Adèle Haenel on the paradox of 'strong women' in film

French actress Adèle Haenel on why portraying 'strong women' in film is not the solution, or as I call it: peusdo-emancipation: 

 

Haenel: "This is why we’re creating the future. Nowadays, the producer or the project is a bit more more concerned about, “Oh, maybe this person shouldn’t just be an object, she can be the subject, as a woman.” So it’s more common now. But there’s a way to stop halfway, and just say, “Oh, we’re going to do a strong woman character that fights the world and makes it!” This is the problem. When you’re portraying that, you’re in a way, saying, “Oh, actually, the world is okay. If you want, you can make it!” To me, it’s violent to say that. It’s super that there are women superheroes, we need that. But to me, it’s a stop halfway. You are trying to say, “Okay, this world is bad, but not that bad. You can exist if you want.” It becomes not political, and tells you that you can be self-made." 

 

Source: www.vulture.com/2020/03/portrait-of-a-lady-on-fire-q-and-a-cline-sciamma-adle-haenel.html 

Double focus: On the History of Women's Writing

Extract from "Double focus: On the History of Women's Writing" by Sigrid Weigel. p.61  

 

"Women are... defines according to male criteria as regards their characteristics, their behavior, etc. Woman in the male order has learnt to see herself as inferior, inauthentic, incomplete. As the cultural order is ruled by men but women still belong to it, women also use the norms of which they themselves are object... woman in the male order is at once involved and excluded.  

This means for woman's self awareness that she sees herself by seeing that and how she is seen. She sees the world through the male spectacles... She is fixated on self-observation refracted in the critical gaze of man, having left observation of the external world to his wide-ranging gaze. Thus her self-portrait originates in the distorting patriarchal mirror. In order to find her own image she must liberate the mirror from the images of woman painted on it by a male hand." 

111
IV. Identity

Where should we begin?

 

 




research

 

 

111
V. The body's limits

The body's limits

 




research

"The feeling of not begin on power over your own life. Others making decisions, affecting you and deciding over your life, your future. Being powerless. Like you're loosing your child and there is nothing you can do. It's a deep, embodied, anger frustration, powerful feel of powerlessness, impotence.  

You want to fall through the floor, but instead, you float. You float up in the sky. Your anger lifts you up. No matter how hard you scream or kick or shout no one will be able to hear you or help you. You're just floating in your own sadness, madness. Your own impotence and it's the most painful and hardening feeling you'll ever experience." 

111
VI. Power

 




111
VII. Emotions embodied

 




111
VIII. Religion & Believe

 




111
IX. Sex & Gender

 




111
X. Bodies & Space

Body of Art is een meerjarig project bestaande uit tien hoofdstukken. Ieder hoofdstuk heeft een aan het menselijk lichaam gerelateerd thema wat de basis vormt voor onderzoek. Vanuit dit onderzoek wordt vervolgens werk gecreëerd. De uitingsvorm van het werk ligt vooraf altijd open waardoor het het uiteindelijke (kunst)product verschillende vormen aan kan nemen. De volgorde van de hoofdstukken wordt intuïtief bepaald door de maker. Eerst volgende hoofdstukken zijn 'The Absent Body' en 'Beauty.' 'The Abject Body' is het eerste, voltooide hoofdstuk.